--- json_ld: {"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/unesco.nl\/#organization","name":"Nederlandse UNESCO Commissie","alternateName":"UNESCO Nederland","url":"https:\/\/unesco.nl\/","email":"info@unesco.nl","telephone":"+31703315484","address":{"@type":"PostalAddress","streetAddress":"Prins Willem-Alexanderhof 20","postalCode":"2595 BE","addressLocality":"Den Haag","addressCountry":"NL"},"logo":{"@type":"ImageObject","url":"https:\/\/unesco.nl\/themes\/cinnamon\/assets\/images\/svg-files\/logo.svg"},"sameAs":["https:\/\/www.instagram.com\/unesco_nl","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/netherlands-national-commission-for-unesco","https:\/\/www.youtube.com\/@NederlandseUNESCOCommissie"]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/unesco.nl\/#website","name":"UNESCO Nederland","url":"https:\/\/unesco.nl\/","inLanguage":"nl-NL","publisher":{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/unesco.nl\/#organization"},"potentialAction":{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/unesco.nl\/zoeken?filter%5B1%5D={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/unesco.nl\/opinie\/het-traditionele-museum-niet-meer-van-deze-tijd#webpage","url":"https:\/\/unesco.nl\/opinie\/het-traditionele-museum-niet-meer-van-deze-tijd","name":"Het traditionele museum is niet meer van deze tijd","inLanguage":"nl-NL","isPartOf":{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/unesco.nl\/#website"},"description":"Diversiteit alleen maakt het museum nog niet toekomstbestendig. Als musea werkelijk willen meebewegen met de samenleving, moet ook het museummodel zelf op de schop, vindt Karima Aissaoui. \n","primaryImageOfPage":{"@type":"ImageObject","url":"https:\/\/unesco.nl\/sites\/default\/files\/2026-10\/moerwijk_brand_web.jpg"}},{"@type":"Article","@id":"https:\/\/unesco.nl\/opinie\/het-traditionele-museum-niet-meer-van-deze-tijd#article","headline":"Het traditionele museum is niet meer van deze tijd","description":"Diversiteit alleen maakt het museum nog niet toekomstbestendig. Als musea werkelijk willen meebewegen met de samenleving, moet ook het museummodel zelf op de schop, vindt Karima Aissaoui. \n","url":"https:\/\/unesco.nl\/opinie\/het-traditionele-museum-niet-meer-van-deze-tijd","datePublished":"2026-10-02T14:47:26+02:00","image":{"@type":"ImageObject","url":"https:\/\/unesco.nl\/sites\/default\/files\/2026-10\/moerwijk_brand_web.jpg"},"publisher":{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/unesco.nl\/#organization"},"mainEntityOfPage":{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/unesco.nl\/opinie\/het-traditionele-museum-niet-meer-van-deze-tijd#webpage"}},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/unesco.nl\/opinie\/het-traditionele-museum-niet-meer-van-deze-tijd.md#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/unesco.nl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Opinie","item":"https:\/\/unesco.nl\/opinie"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Het-traditionele-museum-niet-meer-van-deze-tijd.md","item":"https:\/\/unesco.nl\/opinie\/het-traditionele-museum-niet-meer-van-deze-tijd.md"}]}]} --- # Het traditionele museum is niet meer van deze tijd ![moerwijk_brand_web.jpg](https://unesco.nl/sites/default/files/styles/hero/public/2026-10/moerwijk_brand_web.jpg?h=bd25aa59&itok=60l2Ti__) **Bijschrift afbeelding:** Foto van een brand, gebruikt bij een campagne voor het Museum of the Future. (Foto: Nas Hosen) **Type:** Opinie auteur: [Karima Aissaoui](https://unesco.nl/medewerker/karima-aissaoui) Publicatiedatum: 2 oktober 2026 Laatst gewijzigd: 2 oktober 2026 **Intro:** Diversiteit alleen maakt het museum nog niet toekomstbestendig. Als musea werkelijk willen meebewegen met de samenleving, moet ook het museummodel zelf op de schop, vindt Karima Aissaoui. We hebben te lang het verkeerde gesprek gevoerd. We kijken naar wie er in een museum werkt, wie er aan de directietafel zit, wie er wordt tentoongesteld en wie er zich welkom voelt. We tellen, verschuiven en vervangen, in een poging gevestigde instellingen beter te laten aansluiten bij de samenleving. Maar wat als het probleem dieper zit? Wat als niet alleen de bezetting van het museum achterhaald is, maar ook het museum zoals we dat kennen? Wat als het tijd is voor een nieuw model? ## Legitimiteitscrisis Musea kampen met een legitimiteitscrisis. De instellingen moeten zo goed mogelijk proberen aansluiting te vinden bij publiek dat snelle maatschappelijke, technologische en ecologische veranderingen doormaakt. Uit [onderzoek naar museumbezoek](https://catalogus.boekman.nl/pub/P19-0310.pdf) in Nederland en België blijkt echter dat musea in de praktijk juist weinig inspelen op publieksbehoeften. Het Sociaal en Cultureel Planbureau [concludeert dat](https://www.scp.nl/publicaties-scp/2021/03/wat-hebben-mensen-met-cultuur) museumbezoek nog steeds sterk samenhangt met opleiding en sociaaleconomische positie. ## Transformatieve functie De International Council of Museums vindt dat musea een transformatieve functie zouden moeten vervullen: naast het beheren, bewaren en behouden van collecties horen musea actieve deelnemers te zijn in het vormen van duurzame en inclusieve gemeenschappen. Deze transformatieve functie kunnen musea invullen als ze samen met lokale bewoners werken aan actuele problemen rond bijvoorbeeld armoede, onderwijs en klimaatverandering, zo staat in het boek *Museums as Agents for Social Change* van Mike Murawski. Ook kunnen ze daarmee beantwoorden aan de groeiende behoefte aan zogenoemde *third places* – laagdrempelige plekken voor ontmoeting, reflectie en verbeelding. Het conventionele museummodel biedt hier vaak geen ruimte voor. De vraag is dan ook of dat model werkelijk invloed kan hebben op hoe mensen leven, denken en zich tot elkaar verhouden en of het in staat is de maatschappelijke veranderingen teweeg te brengen die van musea worden verwacht. ![nike-4_0.jpg](https://unesco.nl/sites/default/files/2026-10/nike-4_0.jpg) **Bijschrift afbeelding:** Nike Ayinla is social designer en runt als artistiek leider Orisun Studio. Daar onderzoekt ze hoe creatief kapitaal kan worden ingezet om de maatschappij te verrijken. Met Orisun Studio houdt Nike zich bezig met het verbinden van makers en collectieven. (Foto: Jarmal Martis) ## Losgekoppelde cultuursector Toen ik Nike Ayinla (31) in 2019 tijdens de première van een theatervoorstelling ontmoette, reisde ze als keynote spreker door Europa om op congressen te spreken voor beleidsmakers in de kunst- en cultuursector. Een patroon dat opviel was de mate waarin de cultuursector vaak volledig losgekoppeld leek van de superdiverse Europese steden die ze moesten bedienen. Leidinggevenden en museumdirecteuren leken met de beste bedoelingen naar haar verhaal te luisteren maar hadden weinig kennis van de maatschappelijke dynamieken in hun stad. Zo lag de focus op gevestigde cultuurinstellingen in het centrum en werden de kleinere instellingen in wijken daarbuiten structureel genegeerd of verwaarloosd. Dit waren vooral instellingen van onafhankelijke stichtingen waarin vaak autodidacte kunstenaars actief waren. In Den Haag herkende ze dezelfde tendens: de gemeente liet ze links liggen als het aankwam op financiële beleidsplannen of zichtbaarheidscampagnes. Het verontrustende hieraan was dat juist deze kleine instellingen doorgaans het meest organisch meebewogen met de demografie van de stad. Nu, zeven jaar later, is hierin weinig veranderd. Volgens het Meerjarenbeleidsplan Kunst en Cultuur 2025-2028 worden juist zij nog altijd het minst ondersteund. ## Nieuw model Als het aan Ayinla ligt is het dan ook tijd voor een nieuw model. Een museum zou vanuit de basis ontworpen moeten worden voor transformatie. Sinds 2025 bouwt zij vanuit haar Orisun Studio – samen met meer dan 50 onafhankelijke freelancers – aan Museum of the Future. Een nieuw museummodel dat wordt vormgegeven op basis van een meerjarig onderzoeksproject dat in verschillende wijken van Den Haag machtsverhoudingen binnen de cultuursector onderzoekt en herdefinieert. Museum of the Future is geen statische entiteit die afgebakend is tussen vier muren, maar een organische samenstelling van plekken die ruimte bieden voor ontmoeting, expressie, consumptie en reflectie. Het model ondersteunt de lokale economie door werkgelegenheid te creëren en lokale kunstenaars te betrekken. Hierbij wordt kunstenaarschap geherdefinieerd buiten de traditionele hokjes. ## Verantwoordelijkheid nemen Ayinla’s ervaringen met Europese cultuursectoren leerden dat het creëren van diverse teams of het bereiken van nieuwe publieksgroepen weinig verandering teweegbrengt zolang kunst- en cultuurinstellingen geen verantwoordelijkheid nemen voor de transformatieve functie die ze horen te vervullen. Verder blijkt dat huidige financieringsmodellen erop gericht zijn om conventionele instellingen structureel te ondersteunen, terwijl makers en instellingen die gemeenschappen dragen vooral projectgebaseerde ondersteuning ontvangen. In de publicatie [*Onbetaalbaar. Investeren in erfgoedgemeenschappen*](https://unesco.nl/sites/default/files/2026-01/UNESCO_Rapport_Onbetaalbaar_Web.pdf) van de UNESCO Commissie worden handvatten geboden voor vernieuwde financieringsmodellen die hier verandering in moeten brengen. Een belangrijke richtlijn die hierbij naar voren komt is vertrouwen in de instelling die ondersteund wordt. ## Meebewegen met de samenleving Voor het ontwerp van de Museum of the Future is dat essentieel. Een museum dat werkelijk wil meebewegen met de samenleving kan niet voortdurend van project naar project leven. Transformatie vraagt namelijk niet alleen om een ander museum, maar ook om een systeem dat zo’n museum ruimte biedt voor groei. ![karima_aissaoui_-_marwan_magroun.jpeg](https://unesco.nl/sites/default/files/2026-10/karima_aissaoui_-_marwan_magroun.jpeg) **Bijschrift afbeelding:** Karima Aissaoui is schrijver, theaterrecensent en visueel artiest. Haar werk gaat voornamelijk in op kunst, cultuur en identiteit in de stedelijke context. Ze schreef voor de Volkskrant, De Groene Amsterdammer en NRC. Momenteel werkt ze aan haar debuutroman. (Foto: Marwan Magroun) Karima Aissaoui is schrijver, theaterrecensent en visueel artiest. Haar werk gaat voornamelijk in op kunst, cultuur en identiteit in de stedelijke context. Ze schreef voor de Volkskrant, De Groene Amsterdammer en NRC. Momenteel werkt ze aan haar debuutroman.